شاخص‌های تحلیلگری کسب و کار

نقطه سربه‌سر

Break-even Point

نقطه سربه‌سر تعداد فروشی است که در آن درآمد شرکت دقیقاً همه هزینه‌های ثابت و متغیر را پوشش می‌دهد و سود صفر است.

فرمول محاسبه

هزینه های ثابت(قیمت فروش هر واحد-هزینه متغیر هر واحد)

مشخصات اندازه‌گیری

واحد اندازه‌گیری
تعداد
تناوب اندازه‌گیری
فصلی، سالانه
تناوب گزارش‌دهی
سالانه
نوع شاخص
پیشرو

توضیحات

پیش از راه‌اندازی محصول یا شعبه جدید، اولین سؤال این است که با چه مقدار فروش هزینه‌ها درمی‌آید. فاصله فروش فعلی از نقطه سربه‌سر حاشیه ایمنی شرکت را نشان می‌دهد؛ هرچه این فاصله کمتر باشد، افت فروش زودتر شرکت را زیان‌ده می‌کند. با هر افزایش در اجاره، حقوق یا قیمت مواد این نقطه جابه‌جا می‌شود و باید دوباره محاسبه شود.

پرسش‌های کلیدی عملکرد

حداقل چقدر باید بفروشیم تا زیان نکنیم؟

فروش فعلی چقدر از نقطه سربه‌سر فاصله دارد؟

افزایش هزینه‌های ثابت این نقطه را چقدر بالا می‌برد؟

مثال‌های محاسباتی

کارگاهی سالانه ۶ میلیارد ریال هزینه ثابت دارد، هر واحد محصول را ۵۰۰ هزار ریال می‌فروشد و هزینه متغیر هر واحد ۳۰۰ هزار ریال است. طبق فرمول هزینه های ثابت(قیمت فروش هر واحد-هزینه متغیر هر واحد) نقطه سربه‌سر ۶۰۰۰۰۰۰۰۰۰(۵۰۰۰۰۰-۳۰۰۰۰۰)=۳۰۰۰۰ تعداد واحد است.

خطاهای رایج در تفسیر شاخص

  1. ثابت فرض کردن قیمت و هزینه در هر سطحی از تولید.
  2. محاسبه یک عدد برای شرکتی با چند محصول و حاشیه‌های متفاوت.
  3. به‌روز نکردن محاسبه پس از تغییر قیمت‌ها.