شاخص‌های تحلیلگری کسب و کار

نسبت هزینه کیفیت نامطلوب

Cost of Poor Quality (COPQ)

این نسبت نشان می‌دهد هزینه‌های ناشی از کیفیت بد، شامل ضایعات، دوباره‌کاری، مرجوعی و گارانتی، چند درصد از درآمد فروش را از بین می‌برد.

فرمول محاسبه

((هزینه خرابی داخلی+هزینه خرابی خارجی)درآمد فروش)×۱۰۰

مشخصات اندازه‌گیری

واحد اندازه‌گیری
٪
تناوب اندازه‌گیری
فصلی
تناوب گزارش‌دهی
فصلی، سالانه
نوع شاخص
پسرو

توضیحات

مدیران با درصد ضایعات کمتر از ریال آن تکان می‌خورند. وقتی هزینه کیفیت بد به پول تبدیل شود، معمولاً عددی بسیار بزرگ‌تر از تصور به دست می‌آید. خرابی داخلی پیش از تحویل کشف می‌شود و خرابی خارجی نزد مشتری؛ دومی چند برابر گران‌تر است. بخش بزرگی از این هزینه‌ها در حساب‌های مختلف پخش است و بدون جمع‌آوری آگاهانه دیده نمی‌شود.

پرسش‌های کلیدی عملکرد

کیفیت بد چقدر برای ما هزینه دارد؟

بیشترین هزینه مربوط به کدام نوع خرابی است؟

سرمایه‌گذاری در پیشگیری چقدر صرفه‌جویی می‌آورد؟

مثال‌های محاسباتی

شرکتی با ۵۰ میلیارد ریال فروش، ۱٫۵ میلیارد ریال هزینه خرابی داخلی و ۵۰۰ میلیون ریال هزینه خرابی خارجی داشته است. طبق فرمول ((هزینه خرابی داخلی+هزینه خرابی خارجی)درآمد فروش)×۱۰۰ نسبت هزینه کیفیت نامطلوب ((۱۵۰۰۰۰۰۰۰۰+۵۰۰۰۰۰۰۰۰)۵۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰)×۱۰۰=۴ ٪ درصد است.

خطاهای رایج در تفسیر شاخص

  1. حساب کردن فقط ارزش مواد ضایعاتی و ندیدن دستمزد و سربار.
  2. ندیدن هزینه‌های پنهان مثل از دست رفتن مشتری.
  3. پراکنده بودن این هزینه‌ها در سرفصل‌های مختلف حسابداری.