فرمول محاسبه
((درآمد فروش-هزینه های متغیر)درآمد فروش)×۱۰۰
مشخصات اندازه‌گیری
- واحد اندازه‌گیری
- ٪
- تناوب اندازه‌گیری
- ماهانه، فصلی
- تناوب گزارش‌دهی
- فصلی
- نوع شاخص
- پسرو
توضیحات
این نسبت ابزار اصلی تصمیم‌های کوتاه‌مدت است: سفارشی با قیمت پایین‌تر را بپذیریم؟ کدام محصول را بیشتر تبلیغ کنیم؟ تا وقتی قیمت از هزینه متغیر بالاتر باشد، هر فروش اضافه به پوشش هزینه‌های ثابت کمک می‌کند. محاسبه به تفکیک محصول نشان می‌دهد کدام کالاها واقعاً بار شرکت را می‌کشند؛ نتیجه اغلب با تصور مدیران فرق دارد.
پرسش‌های کلیدی عملکرد
هر ریال فروش اضافه چقدر به سود اضافه می‌کند؟
کدام محصول بیشترین حاشیه را دارد؟
پذیرش سفارش با قیمت پایین‌تر به‌صرفه است؟
مثال‌های محاسباتی
شرکتی ۵۰ میلیارد ریال فروش و ۳۰ میلیارد ریال هزینه متغیر دارد. طبق فرمول ((درآمد فروش-هزینه های متغیر)درآمد فروش)×۱۰۰ نسبت حاشیه فروش ((۵۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰-۳۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰)۵۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰)×۱۰۰=۴۰ ٪ درصد است.
خطاهای رایج در تفسیر شاخص
- تفکیک نادرست هزینه‌های ثابت و متغیر.
- یکی گرفتن آن با حاشیه سود ناخالص.
- استفاده برای تصمیم‌های بلندمدت که در آن هزینه‌های ثابت هم تغییر می‌کند.