فرمول محاسبه
(مقدار ضایعاتکل مواد مصرف شده)×۱۰۰
مشخصات اندازه‌گیری
- واحد اندازه‌گیری
- ٪
- تناوب اندازه‌گیری
- هفتگی، ماهانه
- تناوب گزارش‌دهی
- ماهانه
- نوع شاخص
- پسرو
توضیحات
ضایعات فقط هدر رفتن مواد نیست؛ دستمزد، انرژی و زمان دستگاهی که صرف آن شده هم از بین رفته است. هرچه ضایعات در مرحله دیرتری از فرآیند ایجاد شود گران‌تر تمام می‌شود. تحلیل پارتو روی نوع و محل ضایعات معمولاً نشان می‌دهد دو سه علت، بخش عمده آن را می‌سازند و تمرکز روی همان‌ها بیشترین نتیجه را دارد.
پرسش‌های کلیدی عملکرد
چه مقدار از مواد به ضایعات تبدیل می‌شود؟
ضایعات بیشتر در کدام مرحله و به چه دلیلی ایجاد می‌شود؟
هزینه ریالی ضایعات چقدر است؟
مثال‌های محاسباتی
در یک ماه ۵٬۰۰۰ کیلوگرم مواد مصرف شده و ۱۵۰ کیلوگرم آن به ضایعات تبدیل شده است. طبق فرمول (مقدار ضایعاتکل مواد مصرف شده)×۱۰۰ نرخ ضایعات (۱۵۰۵۰۰۰)×۱۰۰=۳ ٪نیازمند توجه درصد است.
خطاهای رایج در تفسیر شاخص
- یکی گرفتن ضایعات اجتناب‌ناپذیر فرآیند مثل پرت برش با ضایعات ناشی از خطا.
- وزن نکردن و ثبت تقریبی ضایعات.
- برگرداندن ضایعات به خط و ثبت نکردن آن.