فرمول محاسبه
(هزینه سربار تولیدکل هزینه تولید)×۱۰۰
مشخصات اندازه‌گیری
- واحد اندازه‌گیری
- ٪
- تناوب اندازه‌گیری
- ماهانه، فصلی
- تناوب گزارش‌دهی
- فصلی
- نوع شاخص
- پسرو
توضیحات
مواد و دستمزد مستقیم با تعداد تولید بالا و پایین می‌شود، ولی بخش بزرگی از سربار ثابت است. وقتی تولید کم می‌شود سهم سربار بالا می‌رود و بهای هر واحد را بالا می‌برد. تفکیک اقلام سربار نشان می‌دهد کدام‌ها قابل مدیریت‌اند؛ انرژی و نگهداری معمولاً بیشترین جای صرفه‌جویی را دارند.
پرسش‌های کلیدی عملکرد
چه سهمی از هزینه تولید غیرمستقیم است؟
سربار با کاهش تولید چه رفتاری دارد؟
کدام اقلام سربار قابل کاهش‌اند؟
مثال‌های محاسباتی
از ۳۶ میلیارد ریال هزینه تولید یک سال، ۷٫۲ میلیارد ریال مربوط به سربار بوده است. طبق فرمول (هزینه سربار تولیدکل هزینه تولید)×۱۰۰ سهم سربار (۷۲۰۰۰۰۰۰۰۰۳۶۰۰۰۰۰۰۰۰۰)×۱۰۰=۲۰ ٪ درصد است.
خطاهای رایج در تفسیر شاخص
- طبقه‌بندی متفاوت هزینه‌ها بین مستقیم و سربار.
- ثبت هزینه‌های اداری در سربار تولید یا برعکس.
- مقایسه کارخانه خودکار با کارخانه متکی به نیروی کار.