شاخص‌های تحلیلگری کسب و کار

نرخ خرید مازاد بر نیاز

Excess Purchase Rate

این شاخص نشان می‌دهد چند درصد از مبلغ خریدها صرف کالایی شده که بیش از نیاز بوده و پس از مدت معینی مصرف نشده در انبار مانده است.

فرمول محاسبه

(ارزش خریدهای مازاد بر نیازکل مبلغ خرید)×۱۰۰

مشخصات اندازه‌گیری

واحد اندازه‌گیری
٪
تناوب اندازه‌گیری
سالانه
تناوب گزارش‌دهی
سالانه
نوع شاخص
پسرو

توضیحات

خرید بیش از نیاز دلایل مختلفی دارد: حداقل سفارش تأمین‌کننده، تخفیف حجمی، برآورد محتاطانه متقاضی یا تغییر برنامه تولید. بخشی از آن در شرایط تورمی آگاهانه و قابل دفاع است، ولی بخش دیگر به موجودی راکد تبدیل می‌شود. بررسی اقلامی که یک سال پس از خرید هنوز مصرف نشده‌اند، الگوی این خریدها را نشان می‌دهد.

پرسش‌های کلیدی عملکرد

چه مقدار بیش از نیاز خرید می‌کنیم؟

خرید مازاد از تخفیف حجمی است یا برآورد اشتباه؟

این اقلام به موجودی راکد تبدیل شده است؟

مثال‌های محاسباتی

از ۳۰ میلیارد ریال خرید سال قبل، ۱٫۲ میلیارد ریال کالا پس از یک سال هنوز مصرف نشده است. طبق فرمول (ارزش خریدهای مازاد بر نیازکل مبلغ خرید)×۱۰۰ نرخ خرید مازاد بر نیاز (۱۲۰۰۰۰۰۰۰۰۳۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰)×۱۰۰=۴ ٪ درصد است.

خطاهای رایج در تفسیر شاخص

  1. حساب کردن موجودی اطمینان و قطعات حیاتی.
  2. نداشتن ارتباط بین خرید و مصرف در سیستم.
  3. ندیدن خرید آگاهانه برای پوشش تورم.