فرمول محاسبه
(خرید خارج از فرایند مصوبکل مبلغ خرید)×۱۰۰
مشخصات اندازه‌گیری
- واحد اندازه‌گیری
- ٪
- تناوب اندازه‌گیری
- فصلی
- تناوب گزارش‌دهی
- فصلی، سالانه
- نوع شاخص
- پسرو
توضیحات
وقتی واحدها خودشان مستقیم خرید می‌کنند و فقط فاکتور را برای پرداخت می‌فرستند، سازمان مزیت خرید متمرکز، قیمت قراردادی و کنترل کیفیت را از دست می‌دهد. دلیلش اغلب کندی فرآیند رسمی است. مقایسه فاکتورهای پرداخت‌شده با سفارش‌های ثبت‌شده، حجم این خریدها را نشان می‌دهد. راه‌حل هم سخت‌گیری است و هم روان‌تر کردن مسیر رسمی برای خریدهای کوچک.
پرسش‌های کلیدی عملکرد
چه مقدار خرید خارج از روال رسمی انجام می‌شود؟
کدام واحدها بیشتر مستقیم خرید می‌کنند و چرا؟
فرآیند رسمی آن‌قدر کند است که دور زده شود؟
مثال‌های محاسباتی
از ۳۰ میلیارد ریال خرید یک سال، ۲٫۴ میلیارد ریال خارج از فرآیند مصوب انجام شده است. طبق فرمول (خرید خارج از فرایند مصوبکل مبلغ خرید)×۱۰۰ نرخ خرید خارج از فرآیند (۲۴۰۰۰۰۰۰۰۰۳۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰)×۱۰۰=۸ ٪ درصد است.
خطاهای رایج در تفسیر شاخص
- ندیدن خریدهای تنخواه.
- صدور سفارش پس از انجام خرید.
- نداشتن تعریف روشن از خرید مجاز مستقیم.